LOADING

Type to search

เมื่อลูกเป็นหนุ่มเป็นสาวก่อนวัย…พ่อแม่จะสังเกตและรับมืออย่างไรดี?

Share
คลิกเพื่อแชร์

“เด็กเดี๋ยวนี้โตไวจริงๆ” เป็นประโยคเปรยๆ ที่เราเคยทั้งได้ยินและเป็นคนพูดเอง เพราะสังเกตเห็นว่าเด็กสมัยนี้ดูตัวโตกว่ารุ่นเรา แถมยังรู้สึกว่าเด็กๆ มั่นใจกล้าแสดงออกและดูมีความเป็นผู้ใหญ่เกินอายุจริงด้วย…ว่ากันว่าทุก 20 ปี มนุษย์จะมีการเปลี่ยนแปลงเข้าสู่วัยเจริญพันธุ์เร็วขึ้น 6 เดือน – 1 ปีจากอายุเกณฑ์เดิม1 ถึงจะเป็นเช่นนั้น นอกเหนือจากความรู้สึกว่า “เด็กโตไวจัง” แล้ว ยังมีเด็กจำนวนไม่น้อยที่อยู่ในภาวะเป็นหนุ่มเป็นสาวก่อนวัย (Precocious Puberty) หรือการที่ร่างกายเด็กเข้าสู่วัยรุ่น ซึ่งเป็นก้าวแรกของวัยผู้ใหญ่หรือวัยเจริญพันธุ์เร็วเกินไปนั่นเอง

ภาวะเป็นหนุ่มสาวก่อนวัย (Precocious Puberty) คือภาวะที่เด็กเจริญเติบโตและมีพัฒนาการทางเพศก่อนวัยอันควร คือ ก่อนอายุ 8 ปีสำหรับเด็กหญิง และก่อนอายุ 9 ปีสำหรับเด็กชาย

โดยปกติแล้ว ในการเปลี่ยนแปลงเข้าสู่วัยหนุ่มสาว ร่างกายจะมีการเปลี่ยนแปลงภายใน ดังนี้2

  • ฮอร์โมนจากสมอง จะสั่งให้ต่อมใต้สมองหลั่งฮอร์โมน LH (Luteinizing Hormone) และ FSH (Follicle-Stimulating Hormone)
  • จากนั้น LH และ FSH จะสั่งให้รังไข่สร้างฮอร์โมนเพศหญิง (เอสโตรเจน) หรือให้อัณฑะสร้างฮอร์โมนเพศชาย (เทสโทสเตอโรน)
  • ฮอร์โมนเพศทั้งสองจะกระตุ้นให้ร่างกายเปลี่ยนแปลงเพื่อพัฒนาสู่วัยรุ่นและวัยเจริญพันธุ์ต่อไป ซึ่งลักษณะที่สังเกตได้คือ
    • เด็กโตเร็วและสูงกว่าเพื่อนในวัยเดียวกัน โดยส่วนสูงจะเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วภายในระยะสั้นๆ
    • เริ่มมีขนขึ้นตามอวัยวะเพศและใต้วงแขน
    • หน้ามัน เป็นสิว
    • มีกลิ่นตัว
    • เด็กหญิง: การเปลี่ยนแปลงแรกสุดคือการมีหน้าอก ซึ่งหลังจากนั้นประมาณ 1 – 2 ปี เด็กก็จะมีประจำเดือน (อายุเฉลี่ยของเด็กหญิงไทยที่มีประจำเดือนครั้งแรก คือประมาณ 12 – 13 ปี)3
    • เด็กชาย: ลูกอัณฑะและองคชาติขยายตัว เสียงแตกห้าว เริ่มมีหนวดเครา
info-PrecociousPuberty02-2-01-r

ทำไมลูกถึงเป็นหนุ่มเป็นสาวก่อนวัย?

ปัจจุบันยังไม่ทราบสาเหตุที่แน่ชัดของภาวะที่เด็กเข้าสู่วัยรุ่นก่อนวัยที่เหมาะสม แต่มีการคาดคะเนถึงปัจจัยที่อาจเกี่ยวข้อง ดังนี้

  • เพศ ภาวะนี้จะพบในเด็กหญิงมากกว่าเด็กชาย ถึง 8 – 20 เท่า4
  • พันธุกรรม พบว่าหากพ่อแม่เข้าสู่วัยหนุ่มสาวเร็ว ลูกก็จะเข้าสู่วัยหนุ่มสาวเร็วเช่นกัน
  • น้ำหนักตัว เด็กที่อ้วนหรือมีน้ำหนักตัวเกินมาตรฐานจะเข้าสู่วัยรุ่นเร็วกว่าเด็กที่ผอม แต่หากเด็กอ้วนรุนแรงหรือผอมมากเกินไป ก็มักจะเข้าสู่วัยรุ่นช้า1
  • ภาวะโภชนาการ การรับประทานอาหารที่ไม่ถูกสุขลักษณะและมีไขมันสูง เช่น ของทอด ฟาสต์ฟู้ด รวมทั้งอาหารที่ทำให้เกิดคอเลสเตอรอลในร่างกายสูง เนื่องจากคอเลสเตอรอลเป็นหนึ่งในสารเริ่มต้นของการสร้างฮอร์โมนเพศ1
  • การได้รับฮอร์โมนเพศ การทานยาบางประเภท ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร หรืออาหารที่มีฮอร์โมนปนเปื้อน เช่น เนื้อสัตว์ที่ถูกฉีดฮอร์โมนกระตุ้นการเติบโตหรือเลี้ยงด้วยอาหารที่ปนเปื้อนฮอร์โมน และนมจากสัตว์เหล่านั้น
  • ความผิดปกติภายในร่างกาย ซึ่งมีผลต่อระบบการเจริญเติบโต เช่น เนื้องอกในสมอง สมองเคยกระทบกระเทือนหรือขาดออกซิเจน เคยได้รับการฉายรังสี มีความผิดปกติที่ต่อมหมวกไต มีถุงน้ำในรังไข่4 เป็นต้น

ผลกระทบจากภาวะเป็นหนุ่มเป็นสาวก่อนวัย

  • เด็กตัวเตี้ย เมื่อเข้าสู่วัยเจริญพันธุ์ ปลายกระดูกระหว่างข้อต่อจะปิดตัวลง และทำให้ร่างกายหยุดสูง ดังนั้นการที่เด็กเข้าสู่วัยรุ่นเร็วกว่าปกติจึงส่งผลให้ช่วงเจริญเติบโตนั้นสั้นลง โดยเด็กผู้หญิงจะได้รับผลกระทบมากกว่า เพราะจะหยุดสูงหลังมีประจำเดือนประมาณ 2 ปี ในขณะที่ปลายกระดูกเด็กผู้ชายจะปิดช้ากว่าเด็กหญิง 3 – 5 ปี เลยยังมีโอกาสสูงได้ตามปกติ1
  • เด็กไม่มั่นใจ เด็กจะรู้สึกว่าตัวเองแตกต่างจากเพื่อน อย่างเด็กหญิงอาจอายที่มีเต้านม เด็กชายมักโดนล้อที่เสียงแตกก่อนใครๆ
  • เด็กสับสน เพราะเด็กโตแต่ตัว แต่ต้องรับมือกับความเปลี่ยนแปลงมากมายที่เกินกว่าวุฒิภาวะของตน เช่น ต้องหัดใช้ผ้าอนามัย โกนหนวด ใช้ผลิตภัณฑ์ดับกลิ่นกาย เด็กหญิงอาจมีรุ่นพี่มาจีบ เด็กชายอาจถูกเพื่อนอายุมากกว่าชวนไปทำอะไรไม่ดี หรือกระทั่งพ่อแม่เองก็อาจมอบหมายหน้าที่ที่ต้องอาศัยความรับผิดชอบเยอะเกินไป เพราะเผลอคิดว่าลูกโตแล้ว5
  • เสี่ยงต่อการเกิดอาการต่างๆ อาทิ มะเร็งเต้านม1 อาการต่อต้านสังคม หรือภาวะซึมเศร้าเมื่อเป็นวัยรุ่น
  • ปัญหาทางอารมณ์อื่นๆ เช่น เด็กหญิงอารมณ์แปรปรวน เด็กชายอารมณ์รุนแรง ก้าวร้าว และไม่เข้าใจอารมณ์ทางเพศที่ตนรู้สึก
  • ปัญหาทางสังคม เช่น ถูกล่อลวง-ล่วงละเมิดทางเพศ ตั้งครรภ์ก่อนวัยอันควร หรือการใช้สารเสพติด

พ่อแม่จะรับมือยังไงดี?

1. สังเกตความเปลี่ยนแปลงของลูก

หมั่นสังเกตสัญญาณต่างๆ ที่อาจชี้ว่าลูกมีภาวะโตก่อนวัย ไม่ว่าจะเป็นความเปลี่ยนแปลงทางร่างกายหรืออารมณ์ของลูก

2. ดูแลสุขภาพของลูกอย่างใกล้ชิด

ป้องกันและลดความเสี่ยงของภาวะเป็นหนุ่มเป็นสาวก่อนวัยด้วยการดูแลให้น้ำหนักของลูกอยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน โดยให้รับประทานอาหารที่มีประโยชน์ หลีกเลี่ยงของที่มีไขมันมากและเมนูที่อาจมีการปนเปื้อนของฮอร์โมน รวมทั้งให้ลูกออกกำลังกายเป็นประจำ และพักผ่อนอย่างเพียงพอ

3. พูดคุยและให้กำลังใจ

อธิบายเรื่องการเจริญเติบโตอย่างเข้าใจง่าย สอนลูกเรื่องวิธีดูแลตัวเอง ให้ข้อมูลเรื่องเพศที่เหมาะสมกับช่วงวัย พร้อมที่จะตอบคำถาม รวมถึงคอยให้กำลังใจหากลูกรู้สึกกังวล อาจพูดในเชิงว่าเรื่องนี้ต้องเกิดกับทุกคน แค่เกิดกับหนูเร็วไปนิดก็เท่านั้น

4. พาลูกเข้าพบแพทย์

หากคุณพ่อคุณแม่คิดว่าลูกตัวเองโตเป็นหนุ่มเป็นสาวก่อนวัยที่เหมาะสม ควรพาเด็กไปพบคุณหมอ โดยเบื้องต้นคุณหมอจะทำการเอกซเรย์ตรวจอายุกระดูก ตรวจวัดระดับฮอร์โมน และตรวจความผิดปกติของอวัยวะที่เกี่ยวข้อง อาทิ ต่อมใต้สมอง รังไข่ มดลูก หรืออัณฑะ

แพทย์จะรักษาตามอาการหากพบความผิดปกติที่จุดอื่นๆ (เช่น ผ่าตัดเนื้องอก) แต่หากความผิดปกติอยู่ที่ฮอร์โมนจากต่อมใต้สมองสูง แพทย์จะฉีดฮอร์โมนสังเคราะห์เข้ากล้ามเนื้อเพื่อระงับการหลั่งฮอร์โมนจากต่อมใต้สมอง โดยจะต้องฉีดทุก 1 เดือน ติดต่อกันไปจนเด็กมีอายุที่สมควรเข้าสู่วัยรุ่น คือประมาณ 10 – 12 ปี และเมื่อหยุดฉีด เด็กจะเข้าสู่วัยรุ่นตามปกติภายใน 3 – 6 เดือน1

ว่ากันว่า “เป็นวัยรุ่นมันไม่ง่าย” พ่อแม่จึงควรดูแลเอาใจใส่ และสังเกตความเปลี่ยนแปลงทางร่างกายของลูกอย่างใกล้ชิด เริ่มจากการดูแลเรื่องอาหารการกินให้เค้าเติบโตอย่างสมวัย และสร้างสัมพันธ์ที่ดีกับลูกเพื่อวางตัวพร้อมเป็นที่ปรึกษาหากลูกมีปัญหาค่ะ

อ้างอิงจาก

  1. รศ.พญ.สุภาวดี ลิขิตมาศกุล, โรคเป็นสาวก่อนวัย ตอนที่ 1 & ตอนที่ 2, คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล, 13 ต.ค. 2553, http://www.si.mahidol.ac.th/sidoctor/e-pl/articledetail.asp?id=403 & http://www.si.mahidol.ac.th/sidoctor/e-pl/articledetail.asp?id=404
  2. Precocious puberty, Mayo Clinic, https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/precocious-puberty/symptoms-causes/syc-20351811
  3. พญ.ปวินทรา หะริณสุต สมนึก, เมื่อลูกเป็นสาวก่อนวัย, โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์, 6 ต.ค. 2557, https://www.bumrungrad.com/healthspot/October-2014/precocious-puberty
  4. อย่าปล่อยให้ลูกเป็นหนุ่มเป็นสาวก่อนวัย, โรงพยาบาลกรุงเทพ, https://www.bangkokhospital.com/index.php/th/diseases-treatment/pre-teenage
  5. Dina Roth Port,  The Precocious Puberty Phenomenon, Parenting.com, https://www.parenting.com/article/precocious-puberty
Tags:

You Might also Like

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Trending